Bir alet ile insan kulağına duyulmayan ses dalgaları oluşturulur ve karının iç bölgesine aktarılır. Karında bulunan organlar bu ses dalgalarını reflekte ederler, demektirki dalgaların üretildiği alete geri gönderirler. Organlardan geriye gelen bu dalgalar bu alette toplanıp sonuçta bir ekranda elektronik bir görüntü oluştururlar . Bu alet ile karın derisinden itibaren 10 15 santim derinliğe kadar karının iç bölgesi arastırılabilinir. Bu aletin akustik bakımından iyi çalışması için derinin üzerine sürülen bir jöle kullanılır.
Hava ve suyu birleştiren sınırda ses dalgaları tamamen geri çevrilir. Pratik olarak bu demektirki eğer barsakta çok hava var ise, ekranda hiç bir şey görülemez. Bu durumda hastanın midesinin tamamen boşalması beklenir ve muayene tekrarlanır. Hastanın muayeneden önce hiç birsey yeyip içmemesi, ayrıca sıgara içmemesi ve sakız bile çiğnememesi gerekir (almanca bu duruma “nüchtern” denilir).
Ultrason dalgaları tehlikesizdir ve muayene eden kişi rontken doktoru olsa bile bu muayenenin radyasyon ile hiç bir ilgisi yoktur. Bu yüzden ultrason muayenesi hastaya zarar vermeden tekrarlanabilir.
Ultrason ile yapılan karın muayenesinde şu gibi değişiklikler görünebilir (en sık görünenlerden bir kaç tanesi):
Barsak zarlarının kalınlaşması: Bir iltihablaşma olduğuna işarettir, Crohn ve Colitis gibi barsak hastalıklarında ve başka iltihablaşmalarda görülür. Bu muayene sadece modern ve çok hassas çalışan ultrason aleti ile mümkündür.
Barsağın arasında bulunan sıvı madde: Bir iltihab birikintisi olabilir, Crohn hastalarında veya başka iltihablaşmalarda görülür.
Karının içinde bulunan sıvı madde: almancada “Aszites” denilir ve mesela karaciğer ve kalb gibi ağır hastalıklarda görülür.
Karaciğer içindeki değişiklikler: yağlanma, küçülme, düğümleşme (almancada “Zirrhose” denilir).
Karaciğer içindeki değişiklikler: ciğerin içinde sıvı bir madde ile dolu olan bir boşluk, yani bir kist ( almancada “Zyste” denilir) , ciğerde bulunan kan birikintisi (almancada “Hämangiom” denilir) , iltihab ile dolu olan bir boşluk (almancada “Leber-Abszess” denilir) , insan vücudunun herhangibir yerinde bulunan bir tümörün karaciğere sıçraması ve böylece metastaz oluşturması olayı.
Safra kesesinde taş, safra yollarında taş, safra yollarının tıkanması, safra kesesinin kalınlaşması: tüm bunlar safra kesesinin taştan dolayı rahatsızlanmasına , sancılaşmasına, o kişide sarılık olusturmasına ve safra kesesinin iltihablaşmasına sebeb olabilir.
Bundan başka ultrason cihazının yardımı ile karın içindeki bulunan iltihabın karına ince bir iğne sokularak alınması veyahut ince bir plastik boru ile boşaltılması mümkündür.
